NRC: Valt het laatste bastion der statigheid?

Er waait een nieuwe wind door de redactiezalen van het NRC. Sinds de aanstelling van de nieuwe hoofdredacteur Peter Vandermeersch afgelopen september is de krant bezig met een vernieuwingsslag. Waar het amper een jaar geleden nog marketingstunts uithaalde tegen de Volkskrant is het maandag dan toch echt zover: NRC gaat over op tabloid. Dat kranten moeten vernieuwen, dat is zeker, maar loopt Vandermeersch niet iets te hard van stapel? Is het een verstandige slag richting de toekomst van de krant, of de eerste stap naar de onvermijdelijke afgrond?

Al vrij snel na het aantreden van Vandermeersch lekte Geenstijl een mail die hij zijn redactie toezond. De hoofdredacteur was niet te spreken over een aantal zaken binnen de krant, het moest sneller, flitsender, beter. Er moest een ‘NRC voor Nederland’ komen. Vandermeersch, eerder al hoofdredacteur van de Vlaamse confessionele kwaliteitskrant De Standaard, deed in feite hetzelfde als dat hij voor die krant al had gedaan. Opnieuw moest een krant ‘het politiek-intellectuele debat gaan domineren’. Ook daar liet hij politici (sinds een tijdje hebben Martin Bosma (PVV), Fred Teeven (VVD) en eerst Femke Halsema, nu Jolande Sap een wisselcolumn in het NRC Handelsblad), zoals de leider van het Vlaams Blok, Philip Dewinter, columns schrijven. Wat ook toen omstreden was . En ook die krant moest geloven aan het tabloid-formaat.

NRC is een krant met stijl. Een oude heer die soms te traag is, bepaald niet flitsend, maar met inhoud. Het is de enige krant die het aandurft om lange opiniestukken en essays te publiceren. Bij het NRC hoort, voor mij, een man in een lange, bruine, oude regenjas. Geen opgeschoten zakenman in glimmend krijtstreep. Het oude formaat, de volgens Vandermeersch te lange stukken en traagheid hoort daarbij. Want je leest die krant omdat hij zo is.

Toen vorig jaar de Volkskrant overging op klein formaat, was dat een goede stap. Het paste in het imago van de krant. Die was altijd al progressief en sneller. Natuurlijk moet ook het NRC nadenken over de toekomst van haar medium, natuurlijk zullen daar vernieuwingen uit gaan komen. Maar is dit NRC? Is dit de identiteit van deze krant? Volgens mij niet. De agressie waarmee de krant zich de afgelopen maanden heeft geprofileerd past totaal niet in het traditionele karakter van de krant. Het heeft er de schijn van dat ze wil vernieuwen om het vernieuwen, om maar met de vaart der volkeren mee te en willen. En dát is dus niet wat een uitgesproken medium als een krant moet doen. Heeft Peter Vandermeersch door dat de eerste stap die maakt bij vernieuwingen je afvragen wat je wil bereiken is?

Laat het NRC zijn wat het is; een bastion van statige kwaliteit, Peter Vandermeersch. ‘Flitsend’, daar heb je NRC.Next voor.

Webredacties samen in Rotterdam: Waarom niet één website?

De Persgroep Nederland gaat door met de golf van vernieuwingen, vaak verbeteringen, die zijn aangebracht sinds de overname van PCM. Eerder werd de website van De Volkskrant vervangen door een regelrechte kopie van de website van de Vlaamse Persgroepkrant De Morgen en verhuist NRC binnenkort naar Amsterdam. Vandaag werd bekend dat de plannen om de webredacties van Trouw, De Volkskrant en Het Parool weg te halen bij de krantenredacties en samen te voegen in het gebouw waar nu het AD en het NRC Handelsblad nog zetelen. De nieuwe redactie die zich dan vormt bestaat uit 15 fulltime banen en krijgt een eigen hoofdredacteur.

Op de krantenredacties was eerder al onenigheid ontstaan over de plannen. Veel redacties hebben de afgelopen jaren juist veel geïnvesteerd in hun nieuws op het internet. Volgens Villamedia stelt de Belgische topman van De Persgroep Christian van Thillo dat de webredacties nooit winst hebben gemaakt en dat dure filmpjes vanaf nu verleden tijd zijn. Daar ligt waarschijnlijk een  probleem. Het negatieve imago van De Persgroep, die alleen op winst uit zouden zijn wordt hierdoor weer flink versterkt en misschien zelfs bevestigd.

Daarnaast verdwijnt de directe betrokkenheid van de ‘normale’ journalist met het internet als de webredacties naar een gebouw langs een snelweg bij Rotterdam verhuizen (of  verdwijnen.) En dat terwijl de velen verwachten dat we over twintig jaar helemaal geen papieren krant kennen. Met die gedachte in het achterhoofd is het behoorlijk naïef van Van Thillo en consorten om krant en website te zien als twee verschillende dingen.

Concurrentie met Nu.nl?

Volgens de hoofdredactrice van Het Parool, Barbara van Beukering kunnen De Persgroepkranten nu op het internet de concurrentie aan met populaire websites als Nu.nl. De nieuwe redactie is echter zo opgedeeld dat er een team is dat voor het algemene nieuws zorgt, en daarnaast voor elke krant nog een aantal redacteuren (twee voor Trouw en het Parool en zeven voor De Volkskrant) krijgt. In hoeverre dit redactieteam de concurrentie met het ijzersterke Nu.nl aankan is in ieder geval mij nog niet duidelijk. Als dezelfde content op drie verschillende websites wordt gepubliceerd, aangevuld met wat ‘eigen’ inhoud, wat is dan het verschil, en op welk punt worden bestaande internetnieuwsgrootheden verslagen?

Als de uitgever deze stap zet, waarom kiest men er dan niet voor om één nieuwswebsite te maken voor de drie kranten. Volgens de plannen is het zo dat redacteuren van De Volkskrant en Trouw zich gaan richten op politiek, Trouw daar het thema ‘groen’ bij krijgt en De Volkskrant opinie onder haar hoede neemt. Het Parool zorgt dan voor Amsterdam, cultuur en uitgaan. Samen met het gezamenlijke algemene nieuws zijn dat de perfecte ingrediënten voor één nieuwswebsite die wel kan opboksen tegen Nu.nl.

“De tijd dat de site een aardig alternatief voor de krant was is voorbij”

Ernst Jan Pfauth mag trots zijn, met de lancering van de nieuwe website van het NRC Handelsblad. Vandaag lanceerde de krant haar nieuwe website, waarmee ze al even aan het oefenen waren op beta.nrc.nl. Via Twitter werd de nog niet zo gek lang geleden aangestelde chef internet vaak persoonlijk verweten dat hij de inhoud en stijl van nrc.nl had verkwanseld. Vandaar nu ook een persoonlijk compliment. Of we de hele website danken aan Ernst Jan Pfauth weten we natuurlijk niet. Maar duidelijk is wel dat hij een dikke vinger in de pap had bij het zetten van deze stap. Een stap in de richting van een nieuw internettijdperk, want zo stelde Alexander Klöpping vorige week in De Wereld Draait Door, “we staan aan het begin van een nieuw tijdperk, waar internet de dienst zal uitmaken.”

De grote verandering heeft één slachtoffer: de diepgaande inhoud. Dat zou je de NRC kwalijk kunnen nemen, maar tegelijk is nieuws, en zeker achtergronden, niet gratis. “Inderdaad: de tijd dat de site een aardig alternatief voor de krant was, en gratis bovendien, is bij deze voorbij. Als wij niet voor NRC-journalistiek laten betalen, kunnen wij NRC-journalistiek niet langer betalen, mooier kan ik het niet maken.” aldus oud nrc.next hoofdredacteur Hans Nijenhuis in een reactie op de vernieuwde website. Hij voegde daaraan toe dat “internet niet het medium voor lange achtergronden is, het is het medium om u snel en kort op de hoogte te brengen van de belangrijkste ontwikkelingen in het nieuws en op het web (die filmpjes waar ze het bij de koffieautomaat over hebben).”

Wat voor die diepgang in de plaats komt is ‘het beste van het web.’ Makkelijk is het om daar een GeenStijl achtige invulling aan te geven. Helemaal tegen het imago van NRC in, en spotgoedkoop. Ik vertrouw er daarom op dat NRC daarin een eigen weg zal gaan: de inhoudelijke nieuwsblogs en –video’s op een rijtje. Vernieuwend? Nee. Maar wel uniek.

Daarnaast vallen de inmiddels vaak afgehaakte en dus ex-bezoekers over het misschien lichtelijk Vlaams klinkende woord ‘duiding.’ Vaak wordt gedacht zelf wel te kunnen duiden. Aan de andere kant zegt het NRC Handelsblad zelf dat ze door duiding dat stukje diepgang toch nog kunnen meegeven. Een fout antwoord, denk ik. Verklaring van nieuws in een kort bericht is iets anders dan diepgang en achtergrond, maar ook de zorg bij de lezer is volgens mij niet op zijn plaats. De artikelen en artikeltjes die nu de voorpagina van nrc.nl bevolken zijn echt niet allemaal specifiek ‘geduid’, maar laten gewoon een bekend NRC-geluid horen.

Als laatste zwakke punt wordt de rommeligheid van de website genoemd. En eindelijk, hier kan ik me wel in vinden. Op veel plekken is de website van NRC nog onduidelijk. Zo zijn er lege grijze balken te zien waar op andere plekken advertenties in staan en zijn de reactie-knoppen erg lelijk. Daarnaast, en dan houd ik op, zou het het NRC Handelsblad sieren de volgende keer iets meer tijd te steken in het introductiefilmpje, wat nu in de balk achter het logo vertoond wordt: onscherp en foeilelijk.

Ook Pieter Broertjes weg

Pieter Broertjes maakte vandaag bekend op te stappen bij de Volkskrant. Door ‘een samenloop van omstandigheden’ geeft hij het roer van de derde betaalde krant van Nederland over. Aan wie is nog niet bekend. Daar moet een commissie over besluiten.

In de Wereld Draait Door zei Broertjes een tijdje geleden nog dat hij nog wel even zou genieten van de overstap naar het tabloid formaat. Blijkbaar is Broertjes nu uitgenoten. Wat hij na zijn tijd bij de Volkskrant gaat doen weet hij nog niet. De 57 jarige Broertjes zegt dat hij nog jong is en dus nog veel kan. Het opstappen van Broertjes staat overigens niet op zichzelf. Nog geen maand geleden stapte de hoofdredacteur van NRC, Birgit Donker op. Die opstap had vermoedelijk iets te maken met de verkoop van de krant en haar broertje nrc.next aan een investeringsmaatschappij en Derek Sauer die sindsdien President Commissaris bij NRC Media is.

Volgens Welingelichtekringen.nl wilden de nieuwe eigenaren het merk NRC gebruiken voor veel meer producten. Ook de Volkskrant is onlangs overgenomen door de Belgische Persgroep. Het zou kunnen dat Broertjes vond dat hij zijn taak vervuld had bij de Volkskrant, met de formaatwissel, en door een geschil met de nieuwe eigenaren definitief gedag zegt. We zullen Broertjes in de komende tijd ongetwijfeld zien bij talkshows waar hij zijn vertrek verder uit zal leggen, want wat we nu kunnen doen is enkel speculeren.

Net niet helemaal ultieme Volkskrantdag

Vandaag viel na lang wachten de Volkskrant voor het eerst ‘compact’ op de deurmat. De krant zet het broadsheet formaat na 60 jaar de deur uit en zal voortaan op tabloid formaat verschijnen. Voor de Tweede Wereldoorlog had de Volkskrant ook al een compact formaat. “Echt vernieuwend zijn we dus niet” zegt hoofdredacteur Pieter Broertjes.

Zelf schreef de krant al een stukje op haar website over het twitterpubliek dat laaiend enthousiast zou zijn. En daar hebben ze zeker geen ongelijk in. Bijna iedereen was positief, en dat resulteert weer in 6500 nieuwe abonnees. Één abonnement werd opgezegd, en die kan morgen rekenen op een bezoekje van meneer Broertjes.

Als we de massa aan nieuwe-Volkskrant-tweets wat beter bekijken, blijkt dat het vooral gaat over twee specifieke bladzijden. Of nee, eigenlijk één specifieke bladzijde. Pagina tien om precies te zijn. En dat is zuur. Want wat de ultieme, zorgvuldig geplande Volkskrantdag had moeten worden is toch wel een beetje verpest door collega-dagblad NRC. Met een paginagrote advertentie ‘die er net niet helemaal op paste’ feliciteren ze de Volkskrant met haar nieuwe formaat.

Natuurlijk gaat het in de ouderwetse media niet over een reclame, hoe geniaal het ook mag zijn. Maar op Twitter is dat anders. Als we de geposte foto’s met de tag ‘Volkskrant’ van vandaag bekijken zien we opvallend veel vaker het logo van NRC dan het logo van de Volkskrant. Missie geslaagd, NRC.